भोटेकोशी बाढी: बीमा दाबी २० अर्बभन्दा बढी, भुक्तानी ४ प्रतिशत मात्र
भोटेकोशी बाढीपछि बीमा कम्पनीमा रु २० अर्ब ९० करोडको दाबी परेकोमा अक्टोबर १६ सम्म करिब ८२ करोड अर्थात् ४ प्रतिशत मात्र भुक्तानी भएको छ।

गत अगस्ट २६ मा भोटेकोशी–त्रिशूली नदीमा आएको बाढीपछि बीमा कम्पनीहरूमा रु २० अर्ब ९० करोड बराबरको दाबी परेको छ, तर अहिलेसम्म त्यसको करिब ४ प्रतिशत मात्र भुक्तानी भएको छ। नेपाल बीमा प्राधिकरणको तथ्यांकअनुसार अक्टोबर १६ सम्म बीमा कम्पनीले करिब रु ८२ करोड १४ लाख मात्र पीडितलाई दिएका छन्। काठमाडौं पोस्टले बुधबार यो विवरण प्रकाशित गरेको हो।
दाबीको रकम घट्यो, फेरि बढ्यो
बाढी आएको तीन–चार दिनभित्रै बीमा दाबी रु २५ अर्ब ८७ करोड पुगेको थियो। ती अंक क्षतिको स्थलगत मूल्यांकन हुनुअघिका प्रारम्भिक अनुमान थिए। मूल्यांकन सुरु भएपछि कुल दाबी करिब रु १५–१६ अर्बमा झर्यो, तर नयाँ दाबी थपिँदै जाँदा अक्टोबर १६ सम्म फेरि २० अर्ब ९० करोड पुग्यो। प्राधिकरणले यो रकम अझै बढ्ने अपेक्षा गरेको छ।
कुन बीमामा कति दाबी, कति भुक्तानी?
- सम्पत्ति बीमा: ५७६ दाबी, रु ९ अर्ब ५६ करोड माग; भुक्तानी रु १६ करोड २८ लाख
- इन्जिनियरिङ तथा ठेकेदार बीमा: १७४ दाबी, रु ४ अर्ब ४० करोड माग; भुक्तानी रु १७ करोड ४० लाख
- सवारीसाधन (मोटर) बीमा: १,०६७ दाबी, रु २ अर्ब ८५ करोड माग; भुक्तानी रु २३ करोड ६६ लाख
- ढुवानी (ट्रान्जिट) बीमा: १०५ दाबी, रु २ अर्ब ३४ करोड माग; भुक्तानी रु २३ करोड ८९ लाख
- अन्य बीमा: ५५६ दाबी, रु १ अर्ब ५१ करोड माग; भुक्तानी रु ८९ लाख
- स्वास्थ्य बीमा: ५३ दाबी, रु २४ करोड ६३ लाख माग
रकमका हिसाबले सबैभन्दा ठूलो दाबी सम्पत्ति बीमामा छ भने संख्याका हिसाबले सबैभन्दा धेरै दाबी सवारीसाधन बीमामा परेका छन्। अहिलेसम्म सबैभन्दा धेरै भुक्तानी ढुवानी र सवारीसाधन बीमामा भएको छ।
किन ढिलो?
नेपाल बीमक संघका पूर्वअध्यक्ष चंकी क्षेत्रीले परिस्थिति हेर्दा भुक्तानीको गति सन्तोषजनक नै रहेको बताएका छन्। उनका अनुसार बाढी गएको दुई महिना पनि पुगेको छैन, र विपद्पछिको करिब एक हप्तासम्म प्रभावित क्षेत्रमा पुग्नै नसकिएकाले क्षति मूल्यांकन हुन सकेको थिएन। अवस्था सहज हुँदै गएपछि भुक्तानी बढ्दै गएको र बीमितले आवश्यक प्रक्रिया पूरा गरेपछि बीमा कम्पनीले भुक्तानी नरोक्ने उनको भनाइ छ।
अमेरिकाबाट परिवारलाई सहयोग गर्नेहरूका लागि
रसुवा, नुवाकोट, धादिङ वा गोरखामा घर, गाडी वा व्यवसायको बीमा भएका परिवारले सम्बन्धित बीमा कम्पनीले मागेका कागजात र प्रक्रिया छिटो पूरा गर्नु महत्त्वपूर्ण छ, किनकि बीमा व्यवसायीका अनुसार प्रक्रिया पूरा भएपछि मात्र भुक्तानी हुन्छ। विदेशबाट सहयोग गर्ने आफन्तले परिवारलाई दाबीको अवस्था नियमित बुझ्न प्रोत्साहन गर्न सक्छन्।
यसअघि राष्ट्रिय योजना आयोगको प्रारम्भिक सर्वेक्षणले यो बाढीबाट निजी घरपरिवार र व्यवसायमा मात्रै रु ७९ अर्बभन्दा बढी क्षति भएको देखाएको थियो।


