बंगालको खाडीको चक्रवात: कात्तिक ११ देखि नेपालमा भारी वर्षाको चेतावनी

अर्को हप्ता नेपालको मौसम फेरि बिग्रन सक्ने चेतावनी आएको छ। बंगालको खाडीमा बन्दै गरेको न्यूनचापीय प्रणाली सोमबारसम्म चक्रवाती आँधीमा बदलिने र त्यसको असर बुधबार, कात्तिक ११ (अक्टोबर २८) देखि आइतबार, कात्तिक १५ (नोभेम्बर १) सम्म नेपालमा पर्न सक्ने जल तथा मौसम विज्ञान विभागले जनाएको छ।

विभागका अनुसार पूर्व–मध्य र छेउछाउको दक्षिण–पूर्वी बंगालको खाडीमाथि शुक्रबार बिहान ५:४५ बजे न्यूनचापीय क्षेत्र बनेको थियो। यो प्रणाली बिस्तारै बलियो हुँदै सोमबारसम्म चक्रवाती आँधी बन्ने र पश्चिम–उत्तरपश्चिमतर्फ सर्दै भारतको उत्तरी आन्ध्र प्रदेश र दक्षिणी ओडिसा नजिकको तटमा ठोक्किने अनुमान छ। आँधी नेपालमा सिधै नआए पनि त्यसको बाँकी प्रणालीले यहाँको मौसम सक्रिय बनाउन सक्छ।

२०० मिलिमिटरसम्म वर्षाको अनुमान

मौसमविद् बिनोद पोखरेलले सामाजिक सञ्जालमा लेखेका छन् — उनले हेरेका पूर्वानुमानअनुसार बुधबारदेखि आइतबारसम्मको अवधिमा कतिपय ठाउँमा कुल वर्षा २०० मिलिमिटर नाघ्न सक्छ। उनले यो एकै दिनमा पर्ने पानी नभएको र वास्तविक मात्रा, समय र प्रभावित क्षेत्र अझै फेरिन सक्ने पनि स्पष्ट पारेका छन्।

पोखरेलका अनुसार यति पानी छोटो अवधिमा पर्नु मनसुनमा पनि जोखिमपूर्ण हुन्छ। अहिले धान भित्र्याउने समय भएको र हिमाली क्षेत्रमा धेरै मानिस यात्रा गरिरहेको बेला भएकाले असर झन् गम्भीर हुन सक्छ। उच्च हिमाली क्षेत्रमा भारी हिमपात, अत्यधिक चिसो र हिमपहिरोको जोखिम पनि बढ्न सक्ने उनको चेतावनी छ। यात्रा गर्नुअघि मौसमको ताजा जानकारी र आधिकारिक सूचना हेरेर मात्र योजना बनाउन उनले आग्रह गरेका छन्।

विभागले भनेको छ — मात्रा अझै निश्चित छैन

विभागले भने अहिल्यै कति पानी पर्छ, जोखिम कति हुन्छ र असर कस्तो पर्छ भनेर निश्चित रूपमा भन्न नसकिने जनाएको छ। तर सम्भावित खराब मौसमले कृषि र पर्यटन क्षेत्रमा असर गर्न सक्ने भएकाले सबैलाई सतर्क रहन विभागले आग्रह गरेको छ। आउँदो हप्ता देशका विभिन्न भागमा अधिकतम र न्यूनतम तापक्रम पनि केही घट्ने विभागको अनुमान छ। विभागले प्रणालीको निगरानी गरिरहेको र नयाँ जानकारी आउँदै जाँदा सूचना अद्यावधिक गर्ने जनाएको छ।

२०१४ को सम्झना

पोखरेलले अहिलेको मौसमका केही संकेत सन् २०१४ को अक्टोबर १४ को हिमआँधीसँग मिल्दोजुल्दो रहेको पनि बताएका छन्। त्यतिबेला बंगालको खाडीकै चक्रवात हुदहुदसँग जोडिएको घटनामा अन्नपूर्ण क्षेत्रलगायतका पदयात्रा मार्गमा ४३ जनाले ज्यान गुमाएका थिए। तर यसपालिको नतिजा उस्तै हुन्छ भनेर भन्न नसकिने र अगाडि नै सतर्क हुँदा तयारी राम्रो हुने उनको भनाइ छ।

अमेरिकामा बस्ने नेपालीहरूका लागि यो खबर घरपरिवारसँग जोडिएको छ — नेपालमा रहेका आफन्त धान भित्र्याउने, दशैंपछिको यात्रामा निस्कने वा हिमाल पदयात्रामा जाने योजनामा हुनुहुन्छ भने आउँदो हप्ताको मौसम सूचना हेरेर मात्र यात्रा तय गर्न सुझाव दिनु उपयुक्त हुन्छ।