वाग्लेको 'भारतविरोधी राष्ट्रवाद' अभिव्यक्तिप्रति कमल थापाको कडा आपत्ति

नयाँ दिल्लीमा अर्थमन्त्री डा. स्वर्णिम वाग्लेले नेपाल–भारत सम्बन्धबारे दिएको अभिव्यक्तिले नेपालमा राजनीतिक बहस सुरु भएको छ। राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी (राप्रपा) का नेता तथा पूर्वपरराष्ट्रमन्त्री कमल थापाले वाग्लेको भनाइ "आपत्तिजनक मात्र होइन, नेपाली राष्ट्रवादको प्रत्यक्ष अवमूल्यन" भएको टिप्पणी गरेका छन्।

थापाले आइतबार (अक्टोबर २५) सामाजिक सञ्जालमार्फत यो प्रतिक्रिया दिएको अनलाइनखबरले जनाएको छ।

वाग्लेले के भनेका थिए?

अर्थमन्त्री वाग्ले NDTV वर्ल्ड समिट २०२६ मा भाग लिन नयाँ दिल्ली पुगेका थिए। त्यहाँ उनले नेपाली राष्ट्रवादलाई भारतविरोधसँग जोड्ने युग सकिएको बताएका थिए। नयाँ पुस्ताको चाहना आर्थिक समृद्धि र सुशासनमा केन्द्रित रहेको र नेपालको परराष्ट्र नीति सकारात्मक दिशामा अघि बढिरहेको उनको भनाइ थियो। राष्ट्रवादलाई भारतविरोधसँग जोड्ने चलन दशकौँको वैचारिक प्रभावको परिणाम भएको पनि उनले बताएका थिए।

थापाको तर्क

थापाका मुख्य तर्क यस्ता छन्:

• नेपाली राष्ट्रवाद कहिल्यै कुनै खास देशको विरोधमा आधारित थिएन।
• विदेशी मञ्चबाट यस्तो दाबी गर्नु राष्ट्रिय सरोकारका विषयलाई कमजोर बनाउने र "पूर्ण रूपमा गैरजिम्मेवार" काम हो।
• थोरै समूहको विचारका आधारमा पूरै देशको राष्ट्रिय भावनालाई संकीर्ण भन्नुले वाग्लेको पूर्वाग्रही दृष्टिकोण देखाउँछ।
• नेपाली राष्ट्रवादको केन्द्रमा सार्वभौमसत्ता र जनताको हितको रक्षा छ; नेपाल भारतसँग समान र सम्मानजनक सम्बन्ध चाहन्छ।
• सीमा अतिक्रमण, डुबान र नाकाबन्दीविरुद्ध बोल्नु भारतविरोध होइन, देशप्रतिको निष्ठा हो।

थापाले राष्ट्रिय हितको पक्षमा उठ्ने आवाज अब अप्रासंगिक भएका हुन् कि भनेर प्रश्न गरेका छन्। वाग्लेले विगतमा वकालत गरेको "मनरो डक्ट्रिन" कै प्रतिबिम्ब यो अभिव्यक्ति हो कि भनेर पनि उनले सोधेका छन्, र त्यसलाई आत्मघाती भनेका छन्।

वाग्लेको प्रतिक्रिया आएन

थापाको आलोचनाबारे अर्थमन्त्री वाग्लेको प्रतिक्रिया भने तत्काल सार्वजनिक भएको छैन। वाग्लेको दिल्ली भ्रमणका क्रममा भारतीय प्रधानमन्त्री नरेन्द्र मोदीसँग पनि भेट भएको थियो। उनको अभिव्यक्तिलाई लिएर आउँदा दिनमा अन्य दलबाट पनि प्रतिक्रिया आउन सक्ने देखिन्छ।